اِشگفت شکوهمند و شگفت انگیزکلماکره

«کَلماکَره» غاريست طبيعي- باستاني است که در شهرستان زیبای پلدختر و در جنوب استان لرستان قرار دارد  کلماکره در یک منطقه باستانی و در ارتفاعات کوه مَله و بر فراز دره باغی  واقع شده است. بلندهای کوه "مَله"قاعده مثلث خیالی را میسازند که دو سوی آنرا دو رودخانه هماره جاری سیمره و کشکان تشکیل می­دهند. این مثلث از نظر تراکم سکونتی انسانهای پیشین و وجود تپه ماهورها و محوطهای تاریخی غنایی ویژه دارد و در دورهای پیش از تاریخ، تاریخی بویژه ایلامی پارتی ساسانی رونق فراوان داشته است   این غار از نظر ساختار، در سازندهای آهکی دوره کرتاسه به وجود آمده و با توجه به ته نشستهای رسوبی و آهک فراوان حاوی استالاگتیت(چکنده­ها) و استالاگمیت­ها (چکیده­ها) ی بسیار زیباست.داشتن چنین ساختارهای طبیعی شکوه و زیبایی خاصی به آن داده است تالارها، دهلیزها و شکافهای بسیار ایجاد شده در غار فضایی اسرار آمیز به آن داده بگونه­ای که هر ببیننده ای را به تحسین وا میدارد  پیشانی غار ۵۰/۱ متر جلوتر از پایین دهانه آن است و به همین دلیل این غار از دیدرس پنهان است.به نظر میرسد این غار در هنگام ستیز و درگیریها پناهگا و محل امنی برای ساکنان پاچه­های کو مَله و کناره نشینان سیمره و کشکان بوده است. در این غار آثار زیادی از ایران باستان به دست آمد که به دلیل بی توجهی مسئولان بیشترشان از کشور خارج گردید. اشياء به غارت رفتة شامل ريتونها، بشقاب ها، پيكركها و بسياري از انواع اشيا ء بي نظير مي­باشد كه اكنون در موزه هايي چون لوور، متروپوليتن و بريتيش ميوزيوم به نمايش گذاشته شده اند. تنها کمی  از اشياء مربوط به اين غار در اختيار ميراث فرهنگي قرار گرفت که  اكنون در موزة ايران باستان و موزة قلعه فلك الافلاك نگهداري ميشوند. غاکاسه‌های ماهی بادامی این غار بسیار معروف می‌باشد. تکوک‌های بسیار نفیس این خزانه ارزشمند و بی نظیر  ایران باستان به خارج از کشور قاچاق شد. گفته می‌شود که این خزانه یکی از مهم‌ترین خزائن دولت‌های ایران باستان مانند هخامنشیان و ساسانیان بوده‌است. واژه کلماکره به زبان محلی که از دو جز کَلما(مامن گاه کَل) و کَره(انجیر کوهی)تشکیل شده  به معنی جایگاه بز کوهی است که انجیری بر در آن رویده است..این غار به صورت اتفاقی در سال ۱۳۶۸ توسط یک شکارچی به نام عزیز گاوکش که در تعقیب یک بز کوهی بود کشف شد. میگویند او در بازید خود تنها یک سکه باستانی کشف کرد. با بازگو شدن راز غار توسط او میراث بی همتا و گنج هزاران سال خفته­ی کَلماکره  توسط افراد مختلف به تاراج رفت اداره میراث فرهنگی پس از مدتی از وجود چنین غاری مطلع شد و گروهی را برای حفاظت از آن راهی کرد اما تمام اشیاء موجود در این غار که شامل سکه و تعدادی مجسمه نقره‌ای از اشکال حیوانات و جامهای نقره‌ای که مربوط به اوایل حکومت هخامنشیان و اواخر دوره مادها بوده است توسط سوداگران از غار خارج شده بود. گفته میشود این اشیاء در خزانه دولت هخامنشیان در شوش نگهداری می شده است. تا اینکه کوروش، بابل و بین النهرین را به تصرف خود در آورد و تمام خزائن را از معابد بابل به خزانه انتقال داد. در زمان حمله اسکندر به ایران این گنجینه به کوه‌های پلدختر منتقل شد و چهار نگهبان مخفیانه از این گنج محافظت میکردند تا اینکه بر اثر گذر زمان هر چهار بر اثر مرگ طبیعی مردند، پس از کشف غار در سال ۱۳۶۸ هنوز آثار استخوان نگهبانها  وجود داشت

منابع:

1.     غار کلماکره. وبگاه تبیان لرستان،

2.     کلماکره ششمین گنجینه کشف شده بزرگ جهان در لرستان می‌درخشد. خبرگزاری مهر.

3.      "کلماکره" ششمین گنجینه بزرگ جهان در موزه های خارجی (فارسی). خبرگزاری

4.      ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد